دیورتیکولیت چیست؟ علائم، تشخیص و درمان التهاب دیورتیکول‌های روده

دیورتیکولیت یکی از بیماری‌های شایع دستگاه گوارش، به‌ویژه در سنین میانسالی و سالمندی است که در اثر التهاب یا عفونت کیسه‌های کوچکی به نام دیورتیکول در دیواره روده بزرگ ایجاد می‌شود. تشخیص و درمان به‌موقع این بیماری نقش مهمی در پیشگیری از عوارض جدی دارد.

---

دیورتیکول چیست؟

دیورتیکول‌ها کیسه‌های کوچک و برآمده‌ای هستند که معمولاً در دیواره روده بزرگ (کولون) ایجاد می‌شوند. وجود این کیسه‌ها بدون علامت را دیورتیکولوز می‌نامند. زمانی که این کیسه‌ها دچار التهاب یا عفونت شوند، بیماری دیورتیکولیت رخ می‌دهد.

---

دیورتیکولیت چیست؟

دیورتیکولیت به التهاب یا عفونت دیورتیکول‌ها گفته می‌شود که می‌تواند خفیف یا شدید باشد و در موارد پیشرفته نیاز به بستری یا حتی جراحی داشته باشد.

---

علائم دیورتیکولیت

علائم بیماری بسته به شدت التهاب متفاوت است، اما شایع‌ترین آن‌ها عبارت‌اند از:

• درد شکمی (اغلب در قسمت پایین و چپ شکم)

• تب و لرز

• تهوع و استفراغ

• تغییر در اجابت مزاج (یبوست یا اسهال)

• نفخ شکم

• حساسیت شکم هنگام لمس

در موارد شدید ممکن است:

• خونریزی گوارشی

• علائم انسداد روده

• درد شدید و مداوم

رخ دهد.

---

علت بروز دیورتیکولیت

علت دقیق دیورتیکولیت همیشه مشخص نیست، اما عوامل زیر نقش مهمی دارند:

• رژیم غذایی کم‌فیبر

• افزایش سن

• یبوست مزمن

• چاقی

• کم‌تحرکی

• مصرف سیگار

• مصرف برخی داروها مانند مسکن‌های NSAIDs

---

روش‌های تشخیص دیورتیکولیت

تشخیص این بیماری معمولاً با ترکیبی از روش‌های زیر انجام می‌شود:

• شرح حال و معاینه بالینی

• آزمایش خون (بررسی عفونت و التهاب)

• سی‌تی اسکن شکم و لگن (روش انتخابی)

• آزمایش ادرار برای排除 سایر علل درد

• کولونوسکوپی (پس از بهبود التهاب، نه در فاز حاد)

---

درمان دیورتیکولیت

درمان بسته به شدت بیماری متفاوت است:

درمان دیورتیکولیت خفیف

• آنتی‌بیوتیک خوراکی (در صورت نیاز)

• رژیم غذایی مایع یا کم‌فیبر به‌صورت موقت

• استراحت و مصرف مایعات کافی

درمان دیورتیکولیت شدید

• بستری در بیمارستان

• آنتی‌بیوتیک وریدی

• تغذیه وریدی در صورت لزوم

درمان جراحی

در شرایط زیر ممکن است جراحی ضروری باشد:

• آبسه بزرگ

• سوراخ شدن روده

• انسداد روده

• عود مکرر دیورتیکولیت

---

رژیم غذایی در دیورتیکولیت

در فاز حاد:

• مایعات شفاف

• سوپ صاف‌شده

• پرهیز از غذاهای جامد

پس از بهبودی:

• افزایش تدریجی فیبر غذایی

• مصرف سبزیجات، میوه‌ها و غلات کامل

• نوشیدن آب کافی

---

عوارض دیورتیکولیت

در صورت عدم درمان مناسب، ممکن است عوارض زیر ایجاد شود:

• آبسه شکمی

• فیستول

• پارگی روده

• پریتونیت

• تنگی و انسداد روده

---

پیشگیری از دیورتیکولیت

با رعایت نکات زیر می‌توان خطر ابتلا را کاهش داد:

• رژیم غذایی پرفیبر

• فعالیت بدنی منظم

• پیشگیری از یبوست

• ترک سیگار

• حفظ وزن سالم

---

تفاوت دیورتیکولوز و دیورتیکولیت

---

جمع‌بندی

دیورتیکولیت یک بیماری شایع اما قابل‌کنترل است. تشخیص زودهنگام، درمان مناسب و اصلاح سبک زندگی نقش کلیدی در پیشگیری از عوارض جدی این بیماری دارند. مراجعه منظم به پزشک و رعایت توصیه‌های تغذیه‌ای اهمیت بالایی دارد.